eISSN:2148-0710 - pISSN:1301-6229
Home  |  Legal   |  News  |  Contact   |  Türkçe

Quick access







CESSAS’A GÖRE İLLETİN TAHSİSİ
(The Restriction Of Cause Of Jassas )

Author : Adnan ALGÜL  Emre BÖLÜKBAŞ  
Type : Copyright
Printing Year :
Number :
Page :


Özet
İslâm hukukunda nasslarda yer almayan bir meselenin çözüme kavuşturulmasında kıyasın büyük bir önemi bulunmaktadır. Kıyasla Kur’ân, Sünnet ya da icmâ’da hükmü belirtilen bir olayla hükmü nassta yer almayan meselenin çözüme kavuşturulması mümkündür. Kıyasın temel yapı taşı ise illettir. İslâm hukukçuları illet hakkında detaylı incelemelerde bulunmuşlardır. Bu konulardan birisi ise illetin tahsisidir. İlletin tahsisi; illetin bulunmasına rağmen bir engel sebebiyle hükmün tahallüf etmesidir. Usûlcüler illetin tahsisi hususunda genel olarak cevaz verenler ve vermeyenler şeklinde iki kısma ayrılmışlardır. Kerhî (ö. 340/952), Cessâs (ö. 370/981), Debûsî (ö. 430/1039) ve Iraklı Hanefîlerin çoğunluğu illetin tahsis edilebileceğini benimsemişlerdir. Pezdevî (ö. 482/1089), Serahsî (ö. 482/1090?) ve Ebü’l-Yüsr (ö. 493/1100) gibi Maverâünnehir fakihlerinin ekseriyeti illetin tahsisine karşı çıkmışlardır. Cessâs tahsis ile istihsan arasında bağlantı kurarak istihsanın bir nev‘înin illetin tahsisi sonucunda meydana geldiğini savunmuştur. Bu araştırmada Cessâs’ın görüşü esas alınarak iki grup arasında karşılaştırılma yapılmıştır. Gerçekleştirilen incelemenin sonucunda illetin tahsisi meselesinin pratiğe yansımadığı tespit edilmiştir. Tahsis olduğu belirtilen yerlerde kıyasın icâb ettiği hüküm Cessâs’a göre engel diğer usûlcülere göre illetin oluşmaması sebebiyle meydana gelmemiştir.

Anahtar Kelimeler
İslâm, Hukuk, Usûl, Hanefî, Cessâs, İllet, Tahsis.

Abstract
The comparison (qıyas) is of great importance in resolving an issue that not included in the texts (nass) in Islamic law. It’s possible to resolve an issue that is not included in the text by comparing the similar event that is stated the judgment in Qur’an, Sunnah or Idjmā'. The basic principle of qıyass is cause. Islamic jurists made detailed studies on causes. One of these issues is the restriction of causes too. The restriction of cause; despite the presence of the cause, there is no at provision stayed behind due to an obstacle. Scholars are generally divided into two parts about the restriction of causes. Karkhi, Jassas, Dabusi and the majority of Iraqi Hanafi scholars have adopted the view of the restriction of cause. Most of the Transoxania’s scholars such as Bazdawi, Sarakhsi and Abu Yusr opposed the restriction of cause. By linking restrictions with istihsan, Jassas argued that some of the istihsan occurred as a result of the restriction of cause. In this research, comparing among the two groups was made comparison by giving priority to Jassas’s view. As a result of this performed examination, it was determined that the issue of the restriction of cause was not reflected on practice. Jassas the provision which required the comparison is not occured due to obstacle in the places where stated as the restriction.

Keywords
Islam, Usul al-Fiqh, Hanafi, Jassas, Cause, Restriction.

Advanced Search


Announcements


Adress :
Phone : Fax :
Email :dergi@ekevakademi.org

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri